Pm Kaushal Vikas Yojana Training Certificate देशातील बेरोजगार तरुण-तरुणींना स्वतःच्या पायावर उभे करण्यासाठी आणि त्यांच्यामध्ये कौशल्य विकसित करण्यासाठी केंद्र सरकारकडून ‘प्रधानमंत्री कौशल विकास योजना’ (PMKVY) अत्यंत प्रभावीपणे राबवली जात आहे. या योजनेच्या माध्यमातून तरुणांना मोफत विशेष अभ्यासक्रमाचे प्रशिक्षण दिले जाते, जेणेकरून त्यांना स्वतःचा रोजगार किंवा चांगल्या पगाराची नोकरी मिळवता येईल. आतापर्यंत या योजनेचे तीन टप्पे यशस्वीरीत्या पूर्ण झाले असून, चौथा टप्पा (PMKVY 4.0) देखील सुरू झाला आहे. ज्या तरुणांना आपल्या कौशल्याच्या बळावर करिअर करायचे आहे, त्यांच्यासाठी ही एक अत्यंत महत्त्वाची संधी आहे.
प्रधानमंत्री कौशल विकास योजनेचा मुख्य उद्देश आणि स्वरूप काय आहे
आजच्या काळात अनेक तरुणांकडे पदव्या असूनही योग्य कौशल्याच्या अभावी नोकरी मिळवण्यात अडचणी येतात. हीच बेरोजगारीची समस्या दूर करण्यासाठी आणि देशातील युवकांना रोजगारक्षम बनवण्यासाठी शासनाने ही योजना सुरू केली आहे. या योजनेअंतर्गत उमेदवारांना विविध ट्रेड किंवा क्षेत्रांमध्ये मोफत प्रशिक्षण दिले जाते. प्रशिक्षण पूर्ण झाल्यानंतर उमेदवारांना अधिकृत प्रमाणपत्र (Certificate) दिले जाते, तसेच त्यांच्या पात्रतेनुसार आणि कौशल्यानुसार त्यांना नामांकित कंपन्यांमध्ये नोकरीच्या संधी किंवा स्वयंरोजगारासाठी मदत उपलब्ध करून दिली जाते.
प्रशिक्षणादरम्यान मिळणारी आर्थिक मदत आणि इतर लाभ
या योजनेचे एक विशेष वैशिष्ट्य म्हणजे पात्र उमेदवारांना प्रशिक्षण काळात शासनाकडून आर्थिक प्रोत्साहन भत्ता मिळण्याची तरतूद असते, ज्याचा उल्लेख आठ हजार रुपयांपर्यंतच्या मदतीसाठी केला जातो. हे प्रशिक्षण पूर्ण झाल्यानंतर तरुणांना देशभरातील उद्योग क्षेत्रात सहजपणे काम मिळू शकते. तसेच जे तरुण स्वतःचा छोटा व्यवसाय सुरू करू इच्छितात, त्यांना या प्रशिक्षणाचा आणि अधिकृत प्रमाणपत्राचा मोठा फायदा होतो. यामुळे तरुणांचे करिअर घडण्यास आणि त्यांचे राहणीमान सुधारण्यास मोठी मदत होते.
प्रधानमंत्री कौशल विकास योजनेसाठी पात्रता आणि निकष
या योजनेचा लाभ घेण्यासाठी उमेदवाराने काही साधे निकष पूर्ण करणे आवश्यक असते. अर्जदार तरुण हा भारताचा नागरिक असावा. शिक्षण सोडलेले किंवा बेरोजगार तरुण या प्रशिक्षणासाठी अर्ज करू शकतात. उमेदवाराकडे स्वतःचे आधार कार्ड, पासपोर्ट साईझ फोटो, बँक खाते आणि शैक्षणिक पात्रतेची कागदपत्रे असणे गरजेचे असते. वेगवेगळ्या अभ्यासक्रमांसाठी वयोमर्यादा आणि शैक्षणिक पात्रता वेगवेगळी असू शकते, जी कोर्स निवडताना तपासता येते.
पीएम कौशल विकास योजनेसाठी नोंदणी कशी करावी
या योजनेअंतर्गत मोफत प्रशिक्षण मिळवण्यासाठी आणि नोंदणी करण्यासाठी नागरिकांना पीएम कौशल विकास योजनेच्या अधिकृत पोर्टलला (pmkvyofficial.org) भेट द्यावी लागते. पोर्टलवर गेल्यानंतर ‘कँडिडेट रजिस्ट्रेशन’ (Candidate Registration) या पर्यायावर क्लिक करून आपली वैयक्तिक माहिती, मोबाईल नंबर आणि आवडीचा कोर्स निवडावा लागतो. माहिती भरल्यानंतर जवळचे प्रशिक्षण केंद्र (Training Center) निवडून अर्ज सबमिट करावा लागतो. अर्ज स्वीकृत झाल्यानंतर संबंधित केंद्रातून संपर्क साधला जातो.