महाराष्ट्रातील लाखो दुष्काळग्रस्त शेतकऱ्यांसाठी एक अतिशय दिलासादायक आणि महत्त्वाची बातमी समोर येत आहे. यंदाच्या खरीप हंगामात पावसाचा मोठा खंड पडल्यामुळे आणि तीव्र पाणीटंचाई निर्माण झाल्यामुळे राज्य सरकारने दुष्काळग्रस्त तालुक्यांच्या व्याख्येत मोठा विस्तार केला आहे. राज्याचे मुख्यमंत्री यांनी घेतलेल्या महत्त्वपूर्ण निर्णयानंतर आता दुष्काळग्रस्त तालुक्यांची संख्या वाढून ३०५ झाली आहे. या बिकट परिस्थितीत बळीराजाला सणासुदीच्या काळात तात्काळ आर्थिक आधार मिळावा, यासाठी पात्र शेतकऱ्यांच्या बँक खात्यात दिवाळीपूर्वी ५ हजार रुपयांची अग्रीम (Advance) मदत जमा करण्याचे नियोजन प्रशासनाकडून केले जात आहे.
राज्यातील ३०५ तालुक्यांत दुष्काळ जाहीर आणि मदतीची व्याप्ती
यापूर्वी राज्य शासनाकडून राज्यातील २६५ तालुक्यांमध्ये दुष्काळसदृश किंवा दुष्काळ परिस्थिती जाहीर करण्यात आली होती. मात्र, पीक पाहणी आणि हवामानाच्या स्थितीचा आढावा घेतल्यानंतर आणखी ४० तालुक्यांचा यामध्ये समावेश करण्यात आला असून, आता अधिकृतपणे ३०५ तालुक्यांत दुष्काळ घोषित करण्यात आला आहे. यामुळे या सर्व ३०५ दुष्काळग्रस्त तालुक्यांमधील शेतकऱ्यांना शासनाच्या नियमांनुसार विविध सवलती, कर्जवसुलीला स्थगिती आणि शासकीय मदतीचा लाभ मिळण्याचा मार्ग मोकळा झाला आहे. वाढलेल्या तालुक्यांमुळे जास्तीत जास्त बाधित शेतकऱ्यांना या मदत प्रक्रियेचा फायदा घेता येणार आहे.
सर्व शेतकऱ्यांना ५ हजार रुपयांची मदत मिळणार का आणि निकष काय आहेत
मुख्यमंत्र्यांच्या या घोषणेनंतर अनेक शेतकऱ्यांच्या मनात प्रश्न निर्माण झाला आहे की, राज्यातील प्रत्येक शेतकऱ्याला सरसकट ५ हजार रुपयांची मदत मिळणार का? यावर शासन यंत्रणेकडून स्पष्ट करण्यात आले आहे की, ही मदत प्रामुख्याने दुष्काळग्रस्त भागातील पात्र आणि निकषात बसणाऱ्या शेतकऱ्यांसाठी आहे. प्रत्यक्ष मदत खात्यात जमा होण्यापूर्वी महसूल आणि कृषी विभागाकडून पात्र लाभार्थ्यांची यादी तयार केली जाते. त्यामुळे सर्वच शेतकऱ्यांना ही रक्कम आपोआप मिळेल असे नसून, ज्यांचे शेती नुकसान अधिकृत पंचनाम्यांमध्ये आले आहे, त्यांनाच याचा प्राथमिक लाभ मिळण्याची शक्यता अधिक आहे.
शेतकऱ्यांनी दिवाळीपूर्वी कोणती काळजी घ्यावी आणि पडताळणी कशी करावी
शासनाकडून मदत वितरणाची प्रक्रिया सुरू असताना शेतकऱ्यांनी काही तांत्रिक बाबींची पूर्तता करणे अत्यंत गरजेचे आहे. सर्वात आधी आपल्या गावाचा किंवा तालुक्याचा समावेश ३०५ दुष्काळग्रस्त तालुक्यांच्या अधिकृत यादीत झाला आहे का, याची खात्री तलाठी वा तहसील कार्यालयातून करावी. आपले बँक खाते चालू स्थितीत असावे आणि खात्याशी मोबाईल नंबर जोडलेला असावा. तसेच शासनाच्या कोणत्याही अफवांवर किंवा पैशांचे आमिष दाखवणाऱ्या संदेशांवर विश्वास ठेवू नका. मदतीबाबतची अचूक तारीख आणि शासन निर्णय (GR) अधिकृत पोर्टलवर जाहीर झाल्यानंतरच खात्रीशीर माहिती मिळू शकेल.
